Od kiedy okna trzyszybowe są obowiązkowe w budownictwie?

Okna trzyszybowe stały się standardem w nowych budynkach od 1 stycznia 2021 roku, kiedy zaczęły obowiązywać wymagania WT 2021. Przepisy nie nakazują jednak wymiany okien w już istniejących domach. Właściciel starego budynku może pozostawić okna dwuszybowe, choć ich wymiana często poprawia komfort i ogranicza straty ciepła.

Od kiedy obowiązują wymagania dotyczące okien?

Granica czasowa to 1 stycznia 2021 r. Od tego dnia nowe inwestycje muszą spełniać wymagania określone w Warunkach Technicznych, często nazywanych WT 2021. Przepisy nie mówią wprost, że każde okno ma mieć trzy szyby. Określają natomiast maksymalny współczynnik przenikania ciepła całego okna, czyli Uw.

Dla okien fasadowych, montowanych w ścianach zewnętrznych, wartość Uw nie może przekraczać 0,9 W/(m²K). W praktyce taki poziom izolacyjności najczęściej uzyskuje się dzięki pakietowi trzyszybowemu. Liczy się jednak wynik podany dla całego okna, a nie sama liczba tafli szkła.

Co oznacza współczynnik Uw?

Uw określa, ile ciepła przenika przez całe okno. Uw obejmuje pakiet szybowy, ramę i elementy konstrukcyjne. Im niższa wartość, tym lepsza izolacja termiczna i mniejsze straty energii.

Okno dwuszybowe ma zwykle wyższy współczynnik Uw, często w granicach około 1,2–1,4 W/(m²K), choć dokładny wynik zależy od profilu, wymiaru, rodzaju szyby i ramki dystansowej. Nowoczesne okno trzyszybowe może osiągać około 0,5–0,8 W/(m²K), dlatego znacznie łatwiej spełnia wymaganie WT 2021.

W oknach trzyszybowych trzy tafle szkła tworzą dwie komory międzyszybowe, najczęściej wypełnione argonem. Na końcowy parametr wpływają także powłoki niskoemisyjne, profil, ramka dystansowa i montaż. Dlatego samo określenie „trzy szyby” nie zastępuje sprawdzenia deklarowanego Uw.

Czy trzeba wymieniać okna w starym domu?

Nie. WT 2021 nie wprowadziły powszechnego obowiązku wymiany okien w istniejących budynkach. Jeżeli mieszkasz w domu lub lokalu wybudowanym wcześniej, możesz użytkować zamontowane okna dwuszybowe. Dobrowolna modernizacja może być opłacalna, ale nie wynika automatycznie z samego wejścia w życie nowych warunków technicznych.

Pakiety dwuszybowe nadal mogą być stosowane tam, gdzie wymagania cieplne są niższe albo pomieszczenie nie jest przeznaczone do stałego ogrzewania. Dotyczy to przede wszystkim następujących sytuacji:

• Pomieszczenia nieogrzewane – na przykład garaże, piwnice, spiżarnie i część pomieszczeń gospodarczych.
• Budynki gospodarcze – jeśli nie są użytkowane jak całoroczne pomieszczenia mieszkalne.
• Domki sezonowe – w których komfort cieplny i zużycie energii mają mniejsze znaczenie niż w domu całorocznym.
• Istniejące budynki – podczas zwykłego użytkowania lub remontu, gdy właściciel nie wymienia stolarki.

Przy większej modernizacji trzeba ocenić konkretny zakres robót i wymagania dotyczące przebudowy. Nie oznacza to jednak, że każda wymiana okna w starym domu musi zakończyć się montażem pakietu trzyszybowego. W starszych budynkach znaczenie ma też masa nowej stolarki, stan ościeży i możliwość prawidłowego osadzenia cięższego okna.

Dlaczego warto rozważyć okna trzyszybowe?

Brak obowiązku prawnego nie oznacza braku korzyści. Pakiet trzyszybowy ogranicza przepływ ciepła przez przeszklenie, co może zmniejszyć zapotrzebowanie na ogrzewanie. Rzeczywna oszczędność zależy jednak od stanu całego budynku, jakości ocieplenia, wentylacji, źródła ciepła i sposobu montażu.

Lepsza izolacja zwiększa także temperaturę wewnętrznej powierzchni szyby. Dzięki temu przy prawidłowej wentylacji rośnie komfort w pobliżu okna, a ryzyko kondensacji od strony pomieszczenia może być mniejsze. Trzeba odróżnić to zjawisko od parowania szyby zewnętrznej, które przy dobrze izolujących oknach może pojawiać się w określonych warunkach pogodowych i nie musi oznaczać wady.

Trzy szyby mogą poprawić również ochronę przed hałasem, ale nie jest to automatyczny efekt samej liczby tafli. O izolacji akustycznej decydują między innymi grubość i układ szyb, profil oraz jakość montażu. Przy ruchliwej ulicy warto więc sprawdzać deklarowany parametr akustyczny, zamiast kierować się wyłącznie nazwą pakietu.

Wymiana stolarki może też podnieść standard energetyczny nieruchomości. Właściciel powinien jednak porównać koszt zakupu, montażu i ewentualnych prac dodatkowych z przewidywanymi oszczędnościami. Przy planowanej termomodernizacji można sprawdzić warunki programu Czyste Powietrze. Dofinansowanie zależy od aktualnych zasad programu oraz parametrów modernizowanych przegród i okien, a nie wyłącznie od tego, czy pakiet ma trzy szyby.

Co wynika z przepisów dla właściciela budynku?

Przy budowie nowego domu trzeba zaprojektować i zamontować okna, których deklarowany Uw spełnia wymagania WT 2021. W przypadku okien fasadowych granicą jest 0,9 W/(m²K), dlatego w praktyce najczęściej wybiera się konstrukcje trzyszybowe.

Właściciel starego domu nie ma natomiast automatycznego obowiązku wymiany stolarki na podstawie samej daty wejścia w życie WT 2021. Decyzję można oprzeć na stanie technicznym okien, rachunkach za ogrzewanie, komforcie akustycznym, planowanej termomodernizacji i możliwościach konstrukcyjnych budynku.

WT 2021 wyznaczają standard dla nowych inwestycji, a nie termin przymusowej wymiany okien w starym budownictwie. W nowym domu pakiet trzyszybowy jest zwykle potrzebny, aby osiągnąć wymagane Uw. W istniejącym budynku pozostaje wyborem właściciela, uzasadnionym przede wszystkim stanem stolarki i opłacalnością modernizacji.